Informacje

Kruszywa pochodzące ze skały płonnej już od wielu lat znajdują zastosowanie w budownictwie drogowym, kolejowym i wodnym.

Obecnie prowadzone prace przez różne ośrodki badawcze (m.in. Instytut Budowy Dróg i Mostów, Instytut Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego, laboratorium Inżynierii Lądowej Labotest Sp. z o.o., Uniwersytet Rolniczy w Krakowie) wskazują na coraz to większe możliwości zastosowania tego typu materiału w budownictwie drogowym.

Również Południowy Koncern Węglowy S.A. w roku 2009 podjął, w Zakładach Górniczych Janina w Libiążu oraz Sobieski w Jaworznie, działania techniczno-organizacyjne, mające na celu rozpoczęcia produkcji kruszyw skalnych, które mogłyby znaleźć zastosowanie m.in. do:

• budowy warstw nasypów,
• budowy podbudów pomocniczych i zasadniczych stabilizowanych hydraulicznie,
• rekultywacji,
• niwelacji terenów,
• oraz w budownictwie wodnym do budowy wałów przeciwpowodziowych.

Po przeprowadzeniu szeregu badań i analiz, oceniających własności fizyko-chemiczne i oddziaływania na środowisko, Południowy Koncern Węglowy S.A. w 2010 r. uzyskał Aprobatę Techniczną dla kruszywa skalnego / kruszywa PKW wraz z opinią ekologiczną Ośrodka Badań i Kontroli Środowiska w Katowicach dopuszczająca stosowanie ww. kruszywo w budownictwie drogowym.

Otrzymana Aprobata Techniczna IBDiM nr AT/2010-03-2576 określa szczegółowy zakres przydatności wyrobu o nazwie Kruszywo skalne / kruszywo PKW do stosowania w inżynierii komunikacyjnej.

Przydatność w budownictwie drogowym, w tym, przy przybudowie wałów przeciwpowodziowych kruszyw skalnych pochodzących z Południowego Koncernu Węglowego S.A., potwierdziły również  badania przeprowadzone przez Uniwersytet Rolniczy w Krakowie.

W praktyce, w latach 2003 – 2009 wykorzystano ponad 1 mln ton odpadów wydobywczych, pochodzących z ZG Janina, przy wznoszenia i modernizacji blisko 13 kilometrowego odcinka wału przeciwpowodziowego rzeki Wisły w okolicy Oświęcimia na odcinku Bobrek – Mętków. Dodatkową, bardzo dużą zaletą tego kruszywa, jest jego podatność na ulepszanie różnego rodzaju popiołami i spoiwami.

Z uwagi na technologię produkcji, wykorzystującą skałę płonną pozyskiwaną w trakcie wydobycia węgla, kruszywa skalnych / kruszywa PKW pochodzące przez Południowego Koncernu Węglowego S.A. są produktem atrakcyjnym, również cenowo, dla zastosowań ściśle określonych w Aprobacie Technicznej. Ponadto, posiadane możliwości produkcyjne są gwarancją płynności dostaw na wszelkie zaplanowane prace budów.

Obecnie produkowane w Zakładach Górniczych Południowego Koncernu Węglowego S.A. kruszywo skalne można pozyskać w trzech frakcjach ziarnowych:

Kruszywo skalne / kruszywo PKW otrzymywane w Zakładzie Górniczym Sobieski w Jaworznie:

• Kruszywo o frakcji 0 – 2 mm (tzw. piasek) – odmiana 1.
• Kruszywo o frakcji 0 – 30 mm, jako mieszanka około 80 % kruszywa o frakcji 2 – 30 mm i około 20% kruszywa o frakcji 0 – 2 mm (tzw. piasku) - odmiana 1.
• Kruszywo o frakcji 0 – 125 mm (z nadziarnem do 200 mm) jako mieszanka około 60% kruszywa o frakcji 2 – 30 mm,  około 20% kruszywa o frakcji 0 – 2 mm (tzw. piasku) i około 20% kruszywa o frakcji 30 – 125 mm (z nadziarnem do 200mm) - odmiana 2.

Kruszywo skalne / kruszywo PKW otrzymywane w Zakładzie Górniczym Janina w Libiążu:

• Kruszywo o frakcji 0 – 125 mm (z nadziarnem do 200 mm) jako mieszanka około 60% kruszywa o frakcji 2 – 30 mm,  około 20% kruszywa o frakcji 0 – 2 mm (tzw. piasku) i około 20% kruszywa o frakcji 30 – 125 mm (z nadziarnem do 200mm) - odmiana 2.

Następnym etapem przetwarzania skały płonnej będzie produkcja mieszanek kruszywowych uszlachetnionych, z wykorzystaniem produkowanego kruszywa skalnego / kruszywa PKW oraz dodatków w postaci spoiw hydraulicznych lub Ubocznych Produktów Spalania z elektrowni Południowego Koncernu Energetycznego S.A. Planowane możliwości ilościowe produkcji kruszyw stabilizowanych spoiwem będą na podobnym poziomie jak kruszyw skalnych.