Natrysk hydrodynamiczny, nazywany też metodą Airless, polega na rozpylaniu farby pod wysokim ciśnieniem bez użycia sprężonego powietrza. Agregat tłoczy materiał przez niewielki otwór dyszy, a powstający strumień rozbija farbę na drobne cząsteczki. Technologia pozwala szybko pokrywać duże powierzchnie, ale tworzy mgłę farby, czyli tak zwany odkurz malarski, dlatego wymaga bardzo dokładnego zabezpieczenia otoczenia.
Czym jest natrysk hydrodynamiczny?
Natrysk hydrodynamiczny to bezpowietrzna technika malowania określana jako Airless. W odróżnieniu od natrysku pneumatycznego, na przykład HVLP, farba nie jest rozpylana za pomocą strumienia sprężonego powietrza. Za jej rozbicie odpowiada wysokie ciśnienie wytworzone przez agregat oraz odpowiednio dobrana dysza malarska.
Metoda jest przeznaczona przede wszystkim do szybkiego nanoszenia farb na duże powierzchnie. Stosuje się ją między innymi przy malowaniu ścian, sufitów, elewacji, dachów, konstrukcji stalowych, hal i pustych lokali. Nie oznacza to jednak, że zawsze zastępuje wałek lub pędzel. W małym, umeblowanym mieszkaniu czas potrzebny na zabezpieczenie pomieszczenia może przewyższyć korzyść wynikającą z szybszego nanoszenia farby.
Jak działa agregat hydrodynamiczny?
Agregat hydrodynamiczny pobiera farbę ze zbiornika i przekazuje ją do pompy. W typowych urządzeniach stosuje się pompy tłokowe lub membranowe. Pompa tłokowa dobrze radzi sobie z gęstszymi materiałami, natomiast pompy membranowe są często wykorzystywane do farb emulsyjnych i akrylowych. Konkretne możliwości zależą od parametrów urządzenia i rodzaju aplikowanego materiału.
Pompa spręża farbę do bardzo wysokiego ciśnienia, sięgającego w wielu zastosowaniach około 200 barów. Materiał przepływa przewodem do pistoletu i wydostaje się przez mały otwór dyszy. Nagła zmiana warunków przepływu oraz kontakt szybkiego strumienia z powietrzem powodują rozbicie farby na drobne cząsteczki, które osiadają na podłożu.
Na szerokość i kształt strumienia wpływają dwa podstawowe parametry dyszy: średnica otworu oraz kąt rozwarcia. Większy otwór pozwala podawać więcej materiału, a szerszy kąt obejmuje większy pas powierzchni. Zły dobór dyszy może prowadzić do nierównego krycia, nadmiernego zużycia farby albo zatykania układu.
Natrysk hydrodynamiczny a wałek i pędzel
Największa różnica dotyczy rozkładu pracy. Samo nanoszenie farby agregatem jest zwykle znacznie szybsze, lecz przygotowanie pomieszczenia zajmuje więcej czasu. Trzeba zabezpieczyć podłogi, okna, drzwi, gniazda, listwy, meble i wszystkie elementy, które nie powinny zostać pokryte mgłą farby.
| Cecha | Natrysk hydrodynamiczny | Wałek lub pędzel |
|---|---|---|
| Szybkość | Bardzo duża przy dużych, otwartych powierzchniach | Mniejsza, szczególnie przy dużych metrażach |
| Przygotowanie | Długie i wymagające dokładnego maskowania | Zwykle prostsze, wystarcza osłonięcie najbliższego otoczenia |
| Jakość powłoki | Równomierne krycie bez śladów narzędzia przy prawidłowej aplikacji | Możliwe ślady wałka, ale technika i narzędzie mają duże znaczenie |
| Straty materiału | Część farby trafia do mgły i pozostaje w przewodach | Zwykle mniejsze przy małych powierzchniach |
Zalety i ograniczenia tej metody
Natrysk pozwala szybko pokryć powierzchnie, na których praca wałkiem byłaby czasochłonna. Przy prawidłowym ustawieniu sprzętu i właściwym prowadzeniu pistoletu powłoka jest jednolita, a ryzyko smug typowych dla nieumiejętnego malowania ręcznego spada.
Najważniejsze zalety technologii to:
- Duża wydajność – szczególnie przy ścianach, sufitach, halach i elewacjach.
- Równomierne nanoszenie materiału na dużych płaszczyznach.
- Możliwość dotarcia do powierzchni o skomplikowanym kształcie.
- Krótki czas samego malowania po zakończeniu przygotowań.
Ograniczenia są równie istotne. Agregat kosztuje więcej niż podstawowy zestaw wałków i pędzli, wymaga wprawy oraz dokładnego czyszczenia po pracy. Nieprawidłowa odległość pistoletu od ściany, zbyt wolne prowadzenie albo źle dobrane ciśnienie mogą spowodować zacieki, nierówne krycie i większe zużycie farby.
Odkurz malarski – na czym polega problem?
Odkurz malarski to mgła drobnych cząsteczek farby unosząca się w powietrzu i osiadająca na pobliskich powierzchniach. Powstaje dlatego, że materiał jest rozpylany pod wysokim ciśnieniem. Nie cała farba trafia bezpośrednio w podłoże. Część odbija się od ściany lub pozostaje w powietrzu, a następnie osiada na podłodze, meblach, ramach okiennych i elementach wyposażenia.
Z tego powodu przed rozpoczęciem pracy trzeba szczelnie zamaskować pomieszczenie. Folia powinna osłaniać nie tylko duże powierzchnie, lecz także drobne szczeliny przy gniazdach, zawiasach, kratkach wentylacyjnych i futrynach. Podczas pracy należy stosować środki ochrony osobistej dobrane do używanej farby, w tym ochronę oczu i dróg oddechowych zgodnie z zaleceniami producenta.
Kiedy warto wybrać natrysk hydrodynamiczny?
Ta metoda ma najwięcej sensu tam, gdzie liczy się tempo pracy, a otoczenie można łatwo opróżnić i zabezpieczyć. Dobrym przykładem są mieszkania w stanie deweloperskim przed ułożeniem podłóg, puste hale, magazyny, garaże podziemne, klatki schodowe oraz duże biura. W takich miejscach agregat może znacznie skrócić czas nanoszenia farby.
W umeblowanym mieszkaniu sytuacja wygląda inaczej. Zabezpieczenie kanap, szaf, sprzętu elektronicznego i wielu drobnych elementów przed odkurzem bywa pracochłonne, a przy kilku kolorach dochodzi konieczność wielokrotnego maskowania sąsiednich ścian i sufitu. Przy małym metrażu lub pojedynczym pomieszczeniu wałek często okazuje się szybszy, tańszy i łatwiejszy do kontrolowania.
Jeśli malujesz dużą, pustą powierzchnię i możesz poświęcić czas na szczelne maskowanie, natrysk hydrodynamiczny będzie logicznym wyborem. Przy umeblowanym wnętrzu, niewielkim zakresie prac albo częstej zmianie kolorów zwykle lepiej sprawdzi się wałek i pędzel.
